Δευτέρα, 3 Αυγούστου 2009

H ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΗ ΘΟΛΟΚΟΥΛΤΟΥΡΑ ΞΑΝΑΧΤΥΠΑ




ΓΙ'ΑΥΤΟ ΕΜΕΙΣ ΤΟΥΣ ΑΠΟΚΑΛΟΥΜΕ ΘΟΛΟΚΟΥΛΤΟΥΡΙΑΡΑΙΟΥΣ.

ΟΧΙ ΓΙΑΤΙ ΜΠΟΡΕΙ ΚΑΙ ΝΑ ΜΗΝ ΣΥΜΦΩΝΟΥΜΕ ΜΕ ΤΑ ΛΕΓΟΜΕΝΑ ΚΑΙ ΤΑ ΓΡΑΦΟΜΕΝΑ ΤΟΥΣ, ΑΛΛΩΣΤΕ ΚΑΘΕ ΙΔΕΑ ΕΙΝΑΙ ΠΑΝΤΑ ΣΕΒΑΣΤΗ, ΑΛΛΑ ΔΙΟΤΙ ΑΥΤΟΙ ΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΚΑΤΑΦΕΡΝΟΥΝ ΠΑΝΤΑ ΟΤΑΝ ΑΝΟΙΓΟΥΝ ΤΟ ΣΤΟΜΑ ΤΟΥΣ Η ΟΤΑΝ ΓΡΑΦΟΥΝ ΣΤΟ ΧΑΡΤΙ ΝΑ ΜΗΝ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΣΕ ΚΑΝΟΥΝ ΝΑ ΚΑΤΑΛΑΒΕΙΣ ΜΕ ΤΙΠΟΤΑ ΤΙ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΠΟΥΝ.

ΟΜΙΛΟΥΝ ΓΙΑ ΟΡΙΣΜΟΥΣ ΚΑΙ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΠΟΛΥΣΥΝΘΕΤΑ ΚΑΙ ΔΙΧΩΣ ΠΑΝΩ ΣΕ ΑΥΤΑ ΝΑ ΔΩΣΟΥΝΕ ΤΟΥΣ ΟΡΙΣΜΟΥΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΠΕΞΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΝΑ ΚΑΤΑΛΑΒΟΥΜΕ ΠΕΡΙ ΤΙΝΟΣ ΕΠΆΚΡΙΒΩΣ ΟΜΙΛΟΥΝ, ΑΥΤΟΙ ΑΣΥΝΑΡΤΗΤΟΙ, ΠΟΛΥΣΧΙΔΕΙΣ, ΜΕ ΣΥΝΕΧΟΜΕΝΕΣ ΠΟΛΥΠΛΟΚΕΣ ΚΑΙ ΑΣΑΦΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΤΑΦΕΡΝΟΥΝΕ, ΜΕΧΡΙ ΤΟΥ ΣΗΜΕΙΟΥ ΤΗΣ ΑΚΑΤΑΝΟΗΣΙΑΣ, ΞΑΝΑ ΝΑ ΜΑΣ ΘΟΛΩΣΟΥΝ ΤΟΣΟ ΠΟΛΥ ΤΟ ΤΟΠΙΟ ΤΗΣ ΝΟΗΣΕΩΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΩΝ ΜΑΣ ΩΣΤΕ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΓΝΗΣΙΟΙ ΚΑΙ ΕΠΑΞΙΩΣ ΤΙΤΛΟΦΟΡΟΥΜΕΝΟΙ ΩΣ ΘΟΛΟΚΟΥΛΤΟΥΡΙΑΡΗΔΕΣ.

ΚΑΙ ΤΟ ΥΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΣΑΤΑΝΙΚΟ ΤΟΥΣ ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΣΤΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ ΒΡΙΣΚΕΤΑΙ ΕΔΩ.. ΥΠΟ ΤΟΝ ΤΙΤΛΟ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΑΥΤΟΜΑΤΑ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΟΥΝ ΤΗΝ ΑΚΑΤΑΝΟΗΣΙΑ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΚΑΙ ΕΤΣΙ ΟΙ ΚΑΤΑΡΕΣ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ ΝΑ ΕΠΙΣΤΡΕΦΟΥΝ ΣΤΟΝ ΙΔΙΟ, ΔΙΟΤΙ ''ΔΕΝ ΦΤΑΙΕΙ Ο ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΤΟΣΟ ΠΟΛΥ ΜΟΡΦΩΜΕΝΟΣ ΑΛΛΑ ΕΓΩ ΚΑΙ Η ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΜΟΥ ΑΔΥΝΑΜΙΑ ΝΑ ΤΟΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΩ''.!!!!

ΤΗΣ ΘΟΛΟΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΗΛΙΕ ΝΟΗΤΕ....


Ρατσισμός και πολυπολιτισμικότητα

Θεόδωρος Παπαγγελής

Oι παραδοσιακοί ιστοριοδίφες και φιλόλογοι ανασκουμπώνονταν, βασάνιζαν πηγές και βιβλιογραφία και λάνσαραν καλοθρεμμένες μελέτες του τύπου «Ο ρατσισμός (ή: Η θρησκεία, ή: Ο έρωτας) στην Αρχαιότητα»- ας πούμε. Πολυμαθείς και πραγματολογικά εμπερίστατοι, οι παλιοί ήρωες του ιστορικοφιλολογικού ποζιτιβισμού δούλευαν με την πεποίθηση ότι οι θεματικές τους εστιάσεις (ο ρατσισμός, η θρησκεία κτλ.) αποτελούν διαχρονικές ουσίες ή δια-στορικές σταθερές εγγυημένες λίγο- πολύ από αυτό που σχηματικά θα ονομάζαμε «ανθρώπινη φύση». Με άλλα λόγια, παρ΄ όλο που αναγνώριζαν ότι οι κοινωνικοϊστορικές και ιδεολογικές παράμετροι διέφεραν από εποχή σε εποχή, έτειναν να αναγνωρίζουν στις βασικές εννοιολογικές κατηγορίες τους ένα είδος «ουσιοκρατικής» ασυλίας και αυτόματης, «πανανθρώπινης» αναγνωρισιμότητας: το θρησκευτικό ντεκόρ μπορεί να αλλάζει δραματικά μαζί με τους πολλούς ή τον έναν και μοναδικό θεό, αλλά το υπόστρωμα και τα συστατικά της θρησκευτικής προσήλωσης είναι κάτι σαν οικουμενική και διαχρονική σταθερά· το ερωτικό πρωτόκολλο μπορεί να αναθεωρείται δραστικά από καιρού εις καιρόν, αλλά η φόρμουλα της ερωτικής ανάφλεξης και καύσης παραμένει ουσιαστικά αναλλοίωτη.

Παρηγορητική η σκέψη, και όχι εντελώς άτοπη, αλλά αξίζει να προβληματιστούμε για το αν η εσωτερική ποιότητα της θρησκευτικής προσήλωσης στον ελεύθερο από κεντρικά σωτηριολογικά αξιώματα παγανισμό είναι πραγματικά συγκρίσιμη με τον δογματικό ζήλο των μονοθεϊστικών συστημάτων· και θα πρέπει, υποθέτω, να σκεφτούμε καλά αν το ερωτικό βίωμα συγκροτείται με τον ίδιο ουσιαστικά τρόπο πριν και μετά τη χριστιανική και φροϋδική «αφήγηση». Η ιστορικά επικαθορισμένη διαπραγμάτευση και συγκρότηση της εμπειρίας δεν είναι απλώς μεταμοντέρνο γήτεμα που μπορεί άνετα να παρακαμφθεί ή να αρχειοθετηθεί μαζί με τους περαστικούς-ισμούς τής εν πολλαίς αμαρτίαις περιπεσούσης Θεωρίας, αλλά οδόσημο επαγρύπνησης για όσους κινδυνεύουν (και πολλοί κινδυνεύουν) να εκτραπούν σε ανιστόρητες και ανιστορικές εκθέσεις ιδεών.

Σε αυτήν ακριβώς την προοπτική ο ρατσισμός και η αντώνυμή του πολυπολιτισμικότητα παρουσιάζουν εξαιρετικό, και επίκαιρο, ενδιαφέρον. Παλιότερες και νεότερες μελέτες τονίζουν ότι ο ρατσισμός, όπως τον καταλαβαίνουμε σήμερα, προϋποθέτει την αποικιοκρατική αλαζονεία (με τον Κολόμβο, τους «κονκισταντόρες» και τη λαμπρή τους συνέχεια στον 18ο και 19ο αιώνα), τον βιολογικό ντετερμινισμό (συχνά ως στρεβλωτική προέκταση των θεωριών του Δαρβίνου) αλλά και πιο πρόσφατες φυλετικές εμμονές εν είδει Αρίας ευγονικής, γενοκτονίας και ολοκαυτώματος. Αν είναι έτσι η Αρχαιότητα γενικά είναι αθώα του αίματος τούτου, και οι ερευνητές που μιλούν για «επινόηση» του ρατσισμού στα νεότερα χρόνια μοιάζει να έχουν πιο στέρεα επιχειρήματα από εκείνους που επιμένουν, με συνοπτικές διαδικασίες, να ταξινομούν ως ρατσισμό τα ποικίλα φαινόμενα του πολιτισμικού σοβινισμού, της ξενοφοβίας και το ιδιάζον πρόβλημα της δουλοκτησίας κατά την ελληνορωμαϊκή αρχαιότητα.

Ανάλογη εγρήγορση επιβάλλει και το ζήτημα της πολυπολιτισμικότητας. Οι ευσεβείς ιστορίες για τις πολυπολιτισμικές παρορμήσεις του μεγάλου Μακεδόνα, ο «κοσμοπολιτισμός» των Κυνικών και η περίφημη «ομόνοια» των Στωικών, ακόμη και μέσα στα διευρυμένα όρια της Ρax Romana, φαίνεται ότι εκκινούσαν από και ήταν προσανατολισμένα προς την αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα της ελληνικής ή ελληνορωμαϊκής κοσμοαντίληψης. Φυσικά, η παραδοχή μιας ηγεμονεύουσας κουλτούρας (Leitkultur) είναι ελάχιστα συμβατή με το σύγχρονο αίτημα της πολυπολιτισμικότητας (multiculturalism), κυρίαρχο πρόταγμα της οποίας (από τα πιο φιλελεύθερα κράσπεδα της Κεντροδεξιάς μέχρι τις λειτουργικές εκδοχές της ευρωπαϊκής Αριστεράς) είναι η σφυρηλάτηση νέας συλλογικής ταυτότητας, είτε μέσα στα όρια του παραδοσιακού εθνικού κράτους είτε στο διευρυμένο πλαίσιο υπερεθνικών σχηματισμών όπως η Ευρωπαϊκή Ενωση. Παραπέμπω, για του λόγου το αληθές, σε σχετικά πρόσφατο άρθρο του βρετανικού «Guardian», όπου, μεταξύ άλλων, και τα ακόλουθα: «Είναι πλέον καιρός να επαναβεβαιώσουμε και να εορτάσουμε τις ρίζες της σημερινής βρετανικής ταυτότητας σε όλη την πλούσια ποικιλία της: το κελτικό πάθος που αρδεύει την ιρλανδική φλέβα με ποίηση και μύθο· την ουαλλική ευαισθησία για τον μη προνομιούχο· τον αγγλικό έρωτα για την ελευθερία και την ανεκτικότητα· τον νευρώδη χριστιανισμό, την ηθική στόφα και την ντομπροσύνη των Σκωτσέζων· την καρναβαλική ευφροσύνη και το φιλέορτο πνεύμα των πολιτών με καταγωγή από την Αφρική και την Καραϊβική· την αίσθηση σεβασμού και αυτοσυγκράτησης των Ασιατών».

Βρισκόμαστε πολύ πιο πέρα από τη φιλοδοξία της αμοιβαίας ανεκτικότητας και του πολιτισμένου modus vivendi. Γιατί αυτή η σύγχρονη πολυπολιτισμικότητα, στενά συναρτημένη από το τελετουργικό της πολιτικής ορθότητας, δεν αναγνωρίζει ηγεμονικό ρόλο σε καμία από τις συνιστώσες κουλτούρες, και ακριβώς επειδή το νέο συμβόλαιο που προτείνει στοχεύει στην οικοδόμηση μιας πολιτικής, δημοκρατικής κοινότητας έτοιμης να διαπραγματευθεί τα ποικίλα θρησκευτικά και εθνοτικά χαρακτηριστικά της για χάρη μιας ολοκληρωμένης ισοπολιτείαςακριβώς για αυτούς τους λόγους διακυβεύει την παραδοσιακή αίσθηση ταυτότητας και αποτελεί με τη σειρά της άλλη μια νεωτερική «κατασκευή-επινόηση», πιθανότατα ως υπεραντιστάθμισμα στον σκληρό ρατσισμό.

Και κυρίως επειδή διακυβεύει το παραδοσιακό αίσθημα συλλογικής ταυτότητας προκαλεί τόσο προβληματισμό και συζήτηση. Το ζήτημα είναι σύνθετο, και οι αντανακλάσεις του στον έγκυρο ευρωπαϊκό Τύπο δείχνουν ότι οι άνωθεν πολιτικές ρυθμίσεις βρίσκονται συχνά σε δυσαρμονία με τα ένστικτα της λαϊκής βάσης- κυρίως σε εποχές οικονομικής κρίσης. Δύσκολο, και πάντως όχι επιλύσιμο όταν, όπως εδώ σ΄ εμάς, ό,τι ακούγεται περισσότερο είναι οι κινδυνολογικές οιμωγές των ελληναράδων που εξάπτουν το ανθρωπιστικό χουβαρνταλίκι των μπάτεσκύλοι-αλέστε «προοδευτικών»- και αντιστρόφως.

Ο κ. Θεόδωρος Δ. Παπαγγελής είναι καθηγητής του Τμήματος Φιλολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

Πηγή:
Έγερσις

2 σχόλια:

Ανώνυμος είπε...

βασικα θολοκουλτουριαριδες τους ονομαζεται επ[ιεδη ειστε διανοητικα ανικανοι να τους καταλαβαιτε...αλλα εμεις δενβ ημαστε ρατσιστες δεν εχουμε κανενα προβλημα με βλακες σαν εσας

Ανώνυμος είπε...

Δεν είσαι ρατσιστής,αλλά βρίζεις τον άλλο χωρίς ούτε καν να τον ξέρεις...
Αυτό τι είναι;
Και ποιός σου λέει ότι ο ετεροπροσδιορισμός του άλλου,δεν είναι ρατσισμός;
Και επιτέλους,μερικοί να σταματήσουν να λένε την λέξη "βασικά" όπου τους καπνίσει...
Μια λέξη μάθατε και την λέτε συνέχεια...
Βασικά,βασικά και βασικά...!